Ortognatik Cerrahi

7 Ocak 2018

 

 

 

 

ORTOGNATİK CERRAHİ

(Çene Bozuklukları Ameliyatları) 

Ortognatik cerrahi ameliyatları genelikle gelişimin tamamlandığı 17-18 yaşlarından sonra yapılır. Çene kemiğinde özel bir sorun olmayan herkesede ileri yaşlara kadar uygulanabilir. Örneğin uykuda nefes tutulması (sleep apne) yaşayan hastalarda çok ileri yaşlarda da uygulanabilmektedir.

Cerrahi planlamaya göre hazırlanmış ve ortodontik tedavisi tamamlanmış hastalarda çene cerrahisi öncesi ısırma plağı denilen bir akrilik plak yapılır. Tek çeneye ameliyat yapılacaksa 1, iki çeneyede ameliyat yapılacaksa 2 ısırma plağı hazırlanır. Bunlar ameliyat sırasında çenelerin kafa tabanına göre olması gereken ideal pozisyonlarını ve birbirleri arasındaki öngörülen ideal diş ilişkisini – ısırımı (oklüzyonu) sağlamak içindir.

Ortognatik Cerrahi Teknikleri

Ortognatik cerrahide klasik olan, sık uygulanan üç ameliyat vardır.

Üst çene bozukluklarında uygulanan ameliyatın tıbbi ismi Lefort I ameliyatı,

Alt çene bozukluklarında uygulanan ameliyatın tıbbi ismi sagittal split ameliyatı ve

Çene ucu bozukluklarında uygulanan ameliyatın ise tıbbi ismi genioplasti ameliyatıdır.

Bu ameliyatların hepsi genel anestezi altında yapılır, herbiri ortalama 1-2 saat sürer. Ayrı ayrı yada bereber uygulanabilirler. Hastanede 1-2 gün kalınması yeterli olur. İyileşme genellikle 1-3 hafta arasındadır.

Üst Çene Ameliyatı 

Ağız içerisinde üst dudakla, üst çene kemiği arasında yapılan bir kesi ile çene cerrahisi yapılır. Üst çene iskeletsel bozukluklarında (deformitelerinde), üst çene kemiği burun tabanından, diş köklerinin üstünden kesilerek (osteotomize edilerek ) dişli kemik bölümü serbestleştirilir. Bu sırada üst çene kemiği sadece yumuşak damak tarafından tutulmakta ve ondan gelen damarlarca beslenmektedir.

Üç boyutlu olarak hareketli hale gelen üst çene kemik segmenti; daha önceden hazırlanmış uygun ısırma plağı yerleştirilerek planlanan ideal yerine getirilir ve üst çenenin kalan kısmına, yeni pozisyonda mini plaklar ( küçük, paslanmaz alaşımdan delikli metal) ve vidalar aracılığı ile tesbit edilir.

Üst çene kemiği gereksinime göre ileriye, geriye alınabildiği gibi gömülme, sarkıtma, rotasyon gibi bütün işlemler yapılabilir. Ağız içerisindeki kesi eriyen bir iplikle dikilerek iyileşir. Bu ameliyat sırasında belirgin bir septum (burun) deviasyonu varsa düzeltilebilir, burun ucu düşüklüğü biraz giderilebilir. Aynı şekilde yumuşak dokularda askılanabilir.

Alt Çene Ameliyatı 

Alt çenenin iskeletsel bozukluklarında (deformitelerinde) ihtiyaca göre, alt çeneyi ileriye yada geriye almak için yapılır. Ağız içerisinde, her iki tarafda dişlerin arkasında alt çene kemiği üzerinde yapılan 3-4 cm lik bir kesi ile çene ameliyatı yapılır.

Alt çene kemiğinin (mandibula) içinden (her iki tarafdan) alt dudak ve alt dişlere duyusunu veren bir sinir geçmektedir. Kemik iç ve dış yaprak olarak uzunlamasına birbirlerinden ikiye ayrılırken bu sinir ameliyat süresince itina ile korunur. Sinir iç yapraklarda kalır ve zarar görüp görmediği her aşamada kontrol edilir. Çok nadir olmakla beraber eğer sinir hasar görürse mikrocerrahi teknikle (mikroskop altında) onarım sağlanır.

Alt çene için hazırlanmış ısırma plağı dişler arasına yerleştirilerek alt çenenin ve ısırımın ideal yeri belirlendikten sonra birbirinden ayrılmış iki kemik yaprağı yeni pozisyonda tekrar birbirlerine vida ile tesbit edilerek kemiğin bütünlüğü sağlanır. Vidalar boynun her iki tarafında açılan 3-4 mmlik çok küçük deliklerden yerleştirilir. Buralarda izler bir süre sonra belirsiz hale gelir ve görünmez.

 

Çene Ucu Ameliyatı 

Alt çenede kemikle dudak arasından yapılan 3-4 cm lik bir kesi ile ameliyat yapılır. Alt çene ucu, bozukluğun yapısına göre diş kökleri korunacak şekilde kesilir (osteotomize edilir). Bu sırada kaslardan gelen damarlarla beslenen ve hareketli hale gelen çene ucu kemik segmenti, gereksinime göre ileriye-geriye alınabilir, gömme-sarkıtma veya rotasyon yapılabilir, kemik tekrar mini plak ve vidalarla tesbit edilir. Ağız içerisindeki kesi eriyen iplerle dikilir izler görünmez.

ÇENE AMELİYATLARINDAN SONRA BAKIM

Ortognatik cerrahi uygulanan hastalarda ameliyat sonrasında; ağrı kesici, antibiyotik ve yüzün şişmesini azaltacak tedavilerin yanısıra serumlarla destek tedavisi yapılır. Hastanın yoğun bakımda kalmasını gerektirecek durum çok nadir görülür. Beslenmeye aynı gün sulu gıdalarla başlanır. Hastanın genel durumu düzeldikten sonra genellikle ameliyattan 2-4 gün sonra alt ve üst çene dişleri birbirlerine lastiklerle tesbit edilerek ağız 1-3 haftalığına kapatılır. Bu kemik iyileşmeyi daha güvenli hale getirir.

 

Posted in Ortognatik Cerrahi by Prof. Dr. Kemal UĞURLU | Tags:

Leave a Comment